Τον ΟΗΕ θέλει να αντικαταστήσει τώρα ο Τραμπ: Το δυστοπικό «συμβούλιο ειρήνης» και πώς θα λειτουργεί
Τρομάζει ο «καταστατικός χάρτης» του συμβουλίου με παντοδύναμο επικεφαλής τον Τραμπ, στο οποίο προσκλήθηκαν να συμμετάσχουν Μητσοτάκης και Χριστοδουλίδης.
Σε ένα υπερ-όργανο με αρμοδιότητες που σφετερίζονται εκείνες του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών, μετατρέπει ο Ντόναλντ Τραμπ το «συμβούλιο ειρήνης» που συστάθηκε προκειμένου να διασφαλίσει την τήρηση της κατάπαυσης του πυρός στη Γάζα.
Σύμφωνα με όσα μεταφέρει ο Guardian, το περίγραμμα αρμοδιοτήτων του συμβουλίου ειρήνης -το οποίο έχει ως επικεφαλής τον ίδιο τον Αμερικανό πρόεδρο- απέχει πολύ από το ρόλο που υποτίθεται πως θα είχε κατά την κατάληξη των διαπραγματεύσεων μεταξύ Χαμάς και Ισραήλ.
Δύο μήνες μετά τη σύστασή του, δεν υπάρχει ούτε μία αναφορά στη Γάζα στον «καταστατικό χάρτη» του συμβουλίου ειρήνης, ο οποίος στάλθηκε στις πρωτεύουσες των χωρών οι οποίες καλούνται να συμμετάσχουν, μεταξύ των οποίων η Ελλάδα και η Κύπρος.
«Θα πετύχει εκεί που απέτυχε ο ΟΗΕ»
Το έγγραφο αυτό περιγράφει το συμβούλιο ως ένα μόνιμο όργανο για την προώθηση της ειρήνης και της χρηστής διακυβέρνησης σε όλο τον κόσμο. Θα είναι «πραγματιστικό» και «προσανατολισμένο στα αποτελέσματα», θα είναι «ένα πιο ευέλικτο και αποτελεσματικό διεθνές όργανο οικοδόμησης της ειρήνης» και θα έχει «το θάρρος να απομακρυνθεί από προσεγγίσεις και θεσμούς που πολύ συχνά έχουν αποτύχει».
Οι «θεσμοί που έχουν αποτύχει» δεν κατονομάζονται, ωστόσο είναι σαφές ότι αυτή η υποτιμητική αναφορά «φωτογραφίζει» τον ΟΗΕ.
Μάλιστα, η χρήση του όρου «καταστατικός χάρτης» παραπέμπει ευθέως στον Χάρτη του ΟΗΕ. Ο ιστορικός χάρτης των Ηνωμένων Εθνών όμως, που δημιουργήθηκε το 1945, είχε ενσωματώσει πολλά «μαθήματα» από όσα είχε ζήσει η ανθρωπότητα στον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο: την πρωτοκαθεδρία της μη επίθεσης, την αυτοδιάθεση, τα θεμελιώδη ανθρώπινα δικαιώματα και τα «ίσα δικαιώματα ανδρών και γυναικών και εθνών μεγάλων και μικρών».
«Πανίσχυρος» ο Τραμπ στο συμβούλιο
Ο χάρτης του συμβουλίου ειρήνης του Τραμπ, απέχει πολύ από αυτή τη γλώσσα. Το μεγαλύτερο μέρος του κειμένου είναι αφιερωμένο στους κανόνες του οργανισμού, οι οποίοι καθιστούν τον πρόεδρο των ΗΠΑ –το μόνο άτομο που αναφέρεται με το όνομά του- παντοδύναμο.
Όλα τα άλλα μέλη επιλέγονται από αυτόν και μπορούν να απολυθούν από αυτόν. Ο πρόεδρος (αναφέρεται 35 φορές μέσα στον «χάρτη») μπορεί να επιλέξει πότε συνεδριάζει το διοικητικό συμβούλιο και τι συζητά. Μπορεί να εκδίδει ψηφίσματα μόνος του.
Επιπλέον, όλα τα άλλα μέλη έρχονται και παρέρχονται, εκτός αν αγοράσουν μια ισόβια συνδρομή για 1 δισεκατομμύριο δολάρια «σε μετρητά» αλλά ακόμη και αυτό δεν φαίνεται να προσφέρει εγγύηση κατά της αποβολής τους από τον Τραμπ.
Οι πλούσιοι θεματοφύλακες της ειρήνης
Η ανισότητα που αντιπροσωπεύουν τα πέντε μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, οι νικητές του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, έχει εδώ και καιρό ενοχλήσει τον υπόλοιπο κόσμο. Η χρήση και η κατάχρηση του δικαιώματος βέτο των μόνιμων μελών, ιδίως από τη Ρωσία και τις ΗΠΑ, έχει εδώ και καιρό «παραλύσει» το συμβούλιο ως όργανο παγκόσμιας διακυβέρνησης.
Το συμβούλιο ειρήνης ανταλλάσσει αυτήν την ανισότητα με μια άλλη που είναι ακόμη πιο άδικη -μια μόνιμη θέση που μπορούν να προσφέρουν μόνο οι πλούσιες χώρες με ένα δισεκατομμύριο δολάρια διαθέσιμα. Και σε αυτό το νέο φόρουμ, μόνο ο Τραμπ θα έχει απόλυτο δικαίωμα βέτο.
Εκτοπισμός των Ηνωμένων Εθνών από τη Γάζα
Ενώ ο «χάρτης» δεν αναφέρει τίποτα για τη Γάζα, το συμβούλιο θα επιβλέπει ένα γενικό εκτελεστικό συμβούλιο και ένα άλλο συμβούλιο για την περιοχή. Κάτω από αυτό θα υπάρχει μια «εθνική επιτροπή για τη διοίκηση της Γάζας», το υψηλότερο επίπεδο στο οποίο επιτρέπεται να συμμετέχουν οι ίδιοι οι Παλαιστίνιοι. Προβλέπεται επίσης η σύσταση διεθνούς δύναμης σταθεροποίησης (ISF), υπό την επίβλεψη ενός υποστράτηγου των ΗΠΑ.
Το διοικητικό συμβούλιο θα διαθέτει επομένως μηχανισμούς για την προώθηση της κατάπαυσης του πυρός στη Γάζα και, θεωρητικά, για την επίτευξη ειρήνης, διακυβέρνησης και ανοικοδόμησης στην περιοχή.
Αλλά όλα τα σημάδια δείχνουν ότι αυτοί οι μηχανισμοί στοχεύουν επίσης στον εκτοπισμό υπηρεσιών του ΟΗΕ που ιστορικά έχουν μεταβεί σε «ευαίσθητες» περιοχές μετά από πολεμικές συγκρούσεις, για να σταθεροποιήσουν και να βοηθήσουν στην ανοικοδόμηση των κοινωνιών που έχουν πληγεί. Τώρα φαίνεται ότι αυτά θα αντικατασταθούν από επιχειρηματικές δραστηριότητες που αποσκοπούν στο κέρδος.
Συμβούλιο ειρήνης που θα διατηρεί τον πόλεμο
Ο Νικολάι Μλαντένοφ, ο επίδοξος «ύπατος εκπρόσωπος» του διοικητικού συμβουλίου στη Γάζα, είναι ένας σεβαστός, βετεράνος διπλωμάτης του ΟΗΕ, αλλά αυτός μόνος του θα δυσκολευτεί να διατηρήσει τον ΟΗΕ «στην καρδιά» της διαδικασίας. Θα περιοριστεί από παντού από τους ανθρώπους που έχουν χρήματα - τον Στιβ Γουίτκοφ, τον Τζάρεντ Κούσνερ και τους άλλους δισεκατομμυριούχους που έχουν έρθει από την περιοχή.
Είναι ούτως ή άλλως απίθανο το σκέλος του διοικητικού συμβουλίου στη Γάζα - η εκτελεστική εξουσία, η εθνική επιτροπή και οι ISF - να έχουν πολλά να κάνουν στο άμεσο μέλλον.
Η ισραηλινή κυβέρνηση αντιτίθεται κατηγορηματικά στην προώθηση οποιουδήποτε στοιχείου της δεύτερης φάσης της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός που θα έφερνε πίσω την παλαιστινιακή διακυβέρνηση στη Γάζα ή θα έδινε σε οποιοδήποτε άλλο έθνος ένα μερίδιο ή έναν ρόλο στην περιοχή. Για παράδειγμα, έχει προσπαθήσει να αποκλείσει τη συμμετοχή της Τουρκίας ή του Κατάρ στις Δυνάμεις Εσωτερικής Ασφάλειας (ISF).
Κερδισμένοι Ισραήλ και Ρωσία
Το κενό μεταξύ της πρώτης και της δεύτερης φάσης της εκεχειρίας βολεύει το Ισραήλ. Το σκέλος της επιστροφής ομήρων καλύπτεται, οι υπηρεσίες του ΟΗΕ εκτοπίζονται και το Ισραήλ μπορεί να επιτεθεί οποτεδήποτε και οπουδήποτε, αλλά χωρίς το άμεσο, μη βιώσιμο, κόστος ενός πλήρους πολέμου.
Για περισσότερους από δύο εκατομμύρια Παλαιστίνιους αυτό προδιαγράφει μια κόλαση. Εξακολουθούν να είναι εκτεθειμένοι στον ισραηλινό βομβαρδισμό και στα στοιχεία της φύσης, εγκλωβισμένοι σε σκηνές και πρόχειρα καταφύγια με ελάχιστες προοπτικές να επιστρέψουν στα σπίτια τους ή να ανοικοδομήσουν.
Ένα συμβούλιο ειρήνης με τον Βλαντιμίρ Πούτιν ως υποψήφιο μέλος είναι επίσης πολύ απίθανο να… φέρει ειρήνη στην Ουκρανία. Επίσης, η άρνηση ένταξης, όπως προσπάθησε η Γαλλία, τιμωρείται με εκδικητικούς δασμούς.
Η ένταξη στο διοικητικό συμβούλιο, από την άλλη πλευρά, συνεπάγεται υπονόμευση του ΟΗΕ, υποταγή στη βούληση του Τραμπ και συναίνεση στο όραμά του για το μέλλον της ανθρωπότητας όσο τρομακτικό και αν είναι αυτό.